3 اصلاح برای کاهش فشار بر سامانه معاملات بورس

جعفر عزیزی، در گفتگو با «عصر اقتصاد» گفت: دستورالعمل اصلاحیه که از شنبه 24 خرداد اجرایی می‌شود شامل سه مورد است که بند اول مربوط به تغییر و افزایش در حجم هر خرید و فروش است.
به گفته وی، تاکنون هر معامله‌گری برای ثبت سفارش خرید یا فروش با توجه به حضور شرکت در بازارهای بورس یا فرابورس حداکثر می‌توانست در هر بار 50 یا 100 هزار سهم را  وارد سیستم کند.  حال اگر دارایی فرد مورد نظر 500 هزار سهم بود او برای سفارش مجبور بود با توجه به شرکت 10 بار 50 هزار تا یا 5 بار 100 هزار سهم را ثبت کند که همین امر مشکلاتی را برای معامله‌گران ایجاد می‌کرد.
عزیزی ادامه داد: در اصلاحیه جدید مبنای حداکثر هر سفارش قیمت شرکت‌هاست به عبارت دیگر، برای قیمت‌های کمتر از 5 هزار ریال (500 تومان) حداکثر حجم سفارش (خرید/ فروش) 400 هزار سهم، 5 هزار و یک ریال تا 10 هزار ریال حداکثر حجم سفارش (خرید/ فروش)200 هزار سهم، 10 هزار و یک ریال تا 100 هزار ریال حداکثر حجم سفارش (خرید/ فروش) 100 هزار سهم و برای قیمت‌های بالاتر از 100 هزار و یک ریال به بالا حداکثر حجم سفارش (خرید/ فروش) 50 هزار سهم است و مبنای تغییرات در حجم سفارش بر مبنای آخرین روزکاری پایان ماه صورت می‌گیرد.
این کارشناس بازار سرمایه افزود: بند دوم تغییرات حذف سفارش‌های پنهان است. به گفته وی، تاکنون روال ثبت سفارش به این گونه بود که هر معامله‌گری می‌توانست در صورت تمایل تنها 30 درصد از حجم دستور خرید یا فروش برای نمایش در سیستم معاملات وارد کند و بقیه به صورت پنهان و مخفی از دید سایر معامله‌گران بود که همین امر شفافیت معاملات را کاهش می‌داد که با حذف این مورد از شنبه 24 خرداد پیش‌بینی می‌شود بازار سرمایه کاراتری را شاهد باشیم.
عزیزی در خصوص بند سوم عنوان کرد: تغییر در حداقل تغییر قیمت (Tick Size) تاکنون بر اساس هر ریال بود. به عبارت دیگر معامله‌گران برای خرید یا فروش بر مبنای ریال رقابت می‌کردند. حجم گسترده معاملات با توجه به استقبال بی‌نظیر توده مردم سبب افزایش بار هسته معاملات شده بود که همین امر موجب بروز مشکلاتی نظیر قفل‌شدن سامانه معاملات می‌شد. حال با تغییر مبنای رقابت از یک ریال به 10 ریال در واقع فشار وارد به هسته حدود یک‌دهم شده است.
این کارشناس بازار سرمایه در پایان سه راهکار پیوستگی قیمت، زمان و اطلاعات را برای بهبود بورس پیشنهاد کرد.
عزیزی با اشاره به پیوستگی قیمت (Price continuity ) به بازار جهانی نفت اشاره کرد و افزود: قیمت نفت در یک ماهه گذشته نوسان از منفی 40 تا مثبت 35 دلار را تجربه کرد. به عبارت دیگر نوسان‌ها در بازارهای مالی و جهانی دارای محدودیت روزانه نیستند و از مثبت تا منفی بی‌نهایت می‌توانند تغییر قیمت را تجربه کنند.
این فعال بازار سرمایه در ادامه پیوستگی زمان ((Time continuity معاملات را پیشنهاد کرد و با اشاره به این که بازارهای مالی نباید در انحصار زمان باشند افزود: اکنون زمان رسمی معاملات در 5 روز هفته غیرتعطیل و سه ساعت و نیم است که این زمان می‌تواند برای 365 روز و 24 ساعت گسترش یابد.
عزیزی در خصوص پیوستگی اطلاعات (Data connection ) عنوان کرد: اطلاعات در دنیای امروز از اهمیت بالایی برخوردارند؛ به طوریکه کوچکترین تغییری در داده‌ها در کسری از ثانیه می‌تواند تغییرات قابل توجهی را در سایر نقاط دنیا داشته باشد. به همین دلیل فعالان بازار سرمایه نیاز دارند از آخرین اطلاعات و رویدادها مطلع شوند.
به گفته وی، اکنون اطلاع‌رسانی به سهامداران در قالب گزارش‌های ماهانه یا سه‌ماهه حسابرسی‌نشده و با فاصله چند هفته حسابرسی‌شده است که همین امر سبب می‌شود سرمایه‌گذاران برای کسب اطلاع از رویدادهای شرکت مجبور شوند حداقل یک ماه منتظر شوند. این در حالی است که بسیاری از صنایع پتروشیمی، نفت و گاز، فولاد، سنگ آهن و… از تغییرات روزانه یا ساعتی نوسانات در بازار جهانی تاثیر می‌پذیرند.
عزیزی افزود: با اجرایی‌کردن پیوستگی اطلاعات و اقدامانی نظیر آنلاین‌کردن اطلاعات برای استفاده سهامداران از وضعیت‌های روزانه یا حضور حسابرسان مقیم در شرکت‌ها می‌توان هر لحظه به اطلاعات دسترسی داشت.